Yangilik
Angliya himoyasi: Djed Spence va John Stonesning jonlanishi, yoki vaqtinchalik yengillikmi?
Sardor Nazarov
Bonus mutaxassisi
2026-09-08
Rostini aytsam, Angliya terma jamoasining Norvegiyaga qarshi oʻyini haqida gap ketganda, koʻpchilik muxlislar faqat hujumdagi xato va yarim himoyadagi chalkashliklarni muhokama qiladi. Lekin men sizni boshqa tomonga, yaʼni himoya chizigʻidagi oʻzgarishlarga qarashga taklif qilaman. Bu oʻyin, ayniqsa, Thomas Tuchelning ikkinchi boʻlimdagi qarorlari va ikki himoyachining individual harakatlari tufayli, Angliya mudofaasi uchun oʻziga xos sinov maydoni boʻldi.
Soʻnggi yillarda Angliya terma jamoasining eng katta muammosi sifatida himoya chizigʻining beqarorligi tilga olinardi. 2024-yilgi Yevropa chempionatidagi chiqishlar, ayniqsa, yuqori bosim ostida toʻpni orqadan chiqarishdagi xatolar, jamoaning "Azteca rejimi"ga qaytishiga toʻsqinlik qilayotgan edi. Ammo Norvegiya bilan oʻyin shuni koʻrsatdiki, ehtimol bu muammoning yechimi topilgan. Gap Djed Spence va John Stonesning oʻzaro hamkorligida.
Birinchidan, oʻyinning birinchi boʻlimida Angliya himoyasi qanday qiyinchiliklarga duch kelganini tahlil qilaylik. Norvegiya terma jamoasi, ayniqsa, Erling Haalandning oldinga intilishi bilan, Angliya qoʻriqchisi Jordan Pickfordga doimiy bosim oʻtkazdi. Pickfordning toʻp bilan oʻyinda bir necha bor asabiylashgani, yaʼni qisqa pas berishga urinishlari yoki noaniq uzatmalari, himoya chizigʻining orqasida qandaydir vahima yuzaga kelayotganini koʻrsatdi. Bu holat, ayniqsa, 23-daqiqada Pickfordning notoʻgʻri hisob-kitobi tufayli Norvegiya hujumchisi deyarli gol urishiga sabab boʻldi.
Shu oʻrinda bir savol tugʻiladi: nima uchun Pickford kabi tajribali darvozabon bunday xatolarga yoʻl qoʻyadi? Javob oddiy: Tuchelning qurgan oʻyin modeli himoyachilardan juda katta jasorat talab qiladi. Ular har doim birinchi bosimdan chiqib ketishga majbur. Bu esa, agar markaziy himoyachilar oʻrtasidagi aloqa uzilsa, darhol xavfli vaziyatga olib keladi. Aynan shu vaziyatda, 30-daqiqada, Tuchel maydonga oʻzgartirish kiritishga majbur boʻldi.
Tuchelning yarim soatlik oʻyindan soʻng qilgan oʻzgarishi, yaʼni Marc Guehini olib chiqib, Djed Spenceʼni maydonga tushirishi, qaror sifatida munozarali edi. Lekin aynan shu qaror oʻyin taqdirini hal qildi. Spence maydonga tushganidan soʻng, Angliya himoyasi butunlay boshqacha koʻrinish oldi. Uning tezligi va pozitsion jihatdan toʻgʻri joylashuvi, Norvegiyaning qanotdagi hujumlarini toʻxtatib qoʻydi. John Stones esa, oʻzining oʻyinni oʻqish qobiliyati bilan, Spence paydo boʻlgan boʻshliqlarni toʻldirib bordi. Bu duet oʻyin davomida necha marta bir-birini sugʻurtalaganini hisoblasangiz, 7 ta muhim vaziyatda aynan ularning aralashuvi gol urilishining oldini oldi.
Endi Djed Spence haqida alohida toʻxtalib oʻtish kerak. Rostini aytsam, bu yigitning terma jamoadagi oʻrni uzoq vaqt davomida savol ostida edi. U klubdagi faoliyatida ham doimiy ravishda asosiy tarkibga kira olmadi. Ammo Norvegiyaga qarshi oʻyinda u oʻzining eng yaxshi sifatlarini namoyish etdi: tezlik, kuch va toʻp bilan dadil yurish. Uning 2-marta toʻpni olib, yarim himoyagacha olib chiqib, hujumga koʻmaklashishi Angliya oʻyiniga yangi nafas olib kirdi.
Spenceʼning oʻyini shunchaki himoya vazifasini bajarish bilan cheklanmadi. U hujumda ham faqat qanot boʻylab yugurib, markazga pas berishni emas, balki ichkariga siljib, yarim himoyachi bilan kombinatsiya qurishni afzal koʻrdi. Bu esa Norvegiya himoyachilari uchun kutilmagan hol edi. Ular Spenceʼni oddiy qanot himoyachisi deb oʻylab, unga koʻproq erkinlik berishdi. Natijada, 68% hujumlar aynan shu qanot orqali amalga oshirildi.
Ammo shuni ham unutmaslik kerakki, Spenceʼning bunday tajovuzkor oʻyini xavf tugʻdiradi. U yuqoriga koʻtarilganda, uning orqasida boʻshliq paydo boʻladi. Norvegiya terma jamoasi, agar biroz koʻproq omadli boʻlganida, aynan shu boʻshliqlardan foydalanib, xavfli vaziyat yaratishi mumkin edi. Yaʼni, Tuchel Spenceʼning hujumdagi ishtiyoqini himoya intizomi bilan muvozanatlashtira olishi kerak. Bu, ayniqsa, Jahon chempionatining pley-off bosqichida, raqiblar kuchliroq boʻlganida muhim ahamiyat kasb etadi.
John Stones haqida gapirganda, uning yoshiga qaramay, jamoadagi roli tobora ortib borayotganini taʼkidlash lozim. U endi shunchaki markaziy himoyachi emas, balki himoyani boshqaruvchi, oʻyinni oʻqiy oladigan futbolchi. Norvegiyaga qarshi oʻyinda u 3 marta raqib hujumini oldindan sezib, toʻpni kesib tashladi. Uning oʻyinni oʻqish qobiliyati, ayniqsa, yuqori bosim ostida toʻpni qabul qilayotganda namoyon boʻldi.
Stonesning Spence bilan hamkorligi, ehtimol, Tuchel topgan eng katta kashfiyotdir. Ular bir-birini toʻldiradi: Spence tezlik va kuch bilan harakat qilsa, Stones tajriba va pozitsion jihatdan toʻgʻri joylashuv bilan himoyani mustahkamlaydi. Bu juftlikning oʻyini Angliya terma jamoasiga kelajakda