Rostini aytsam, Londonning Arsenal klubi yozgi transfer oynasida yana bir katta qadam tashlashga tayyorlanmoqda: Belgiyaning Club Brugge jamoasida oʻynayotgan yunon hujumchisi Christos Tzolis uchun 34 million funt sterling (taxminan 40 million yevro) atrofidagi kelishuv deyarli yakunlangan. Bu xabar bir qarashda «Arsenal yana hujumchi olyapti» degan taassurot bersa-da, aslida vaziyat ancha murakkab, chunki jamoada Leandro Trossardning ketishi kutilayotgani va William Salibaning jarohati ortidan himoya chizigʻidagi boʻshliq bir vaqtning oʻzida hal qilinishi kerak.
Tzolis — 2002-yilda tugʻilgan, chap qanotda ham, markaziy hujumchi sifatida ham oʻynay oladigan yunon futbolchisi. U ilgari Norwich City safida Angliya chempionatida kuch sinashgan, ammo u yerda kutilgan natijani bermagach, Germaniyaning Fortuna Düsseldorf jamoasiga ijaraga berilgan edi. Club Brugge unga ishonch bildirganidan keyin u Belgiya Pro Ligasida oʻzini yaxshi tomondan koʻrsatdi: oʻtgan mavsumda u 30 dan ortiq oʻyinda maydonga tushib, 15 ga yaqin gol va 10 dan ziyod assist qayd etdi. Bu raqamlar yosh hujumchi uchun yomon emas, lekin Premer-liga darajasi butunlay boshqa sinov ekanini unutmaslik kerak.
Arsenalning bunday qadamni tashlashi bejiz emas. Trossard jamoani tark etish arafasida turgani uchun chap qanotda zaxira yetishmayapti, shu bilan birga Bukayo Saka va Gabriel Martinelli kabi asosiy oʻyinchilarga yuklama juda katta. Tzolisning tezligi, bir qarashda toʻpni oldinga surish qobiliyati va yoshligi Artetaning oʻyin uslubiga mos tushadi. Lekin rostini aytsam, 34 million funt — bu hali toʻliq isbotlanmagan futbolchi uchun ancha katta pul, va agar u moslasha olmasa, bu transfer klub byudjetiga salbiy taʼsir qilishi mumkin.
Arsenalning asosiy tashvishi faqat hujum emas. William Salibaning jarohati tufayli markaziy himoyada jiddiy boʻshliq paydo boʻldi, va bu holat jamoaning butun mudofaa tizimiga taʼsir qilmoqda. Gabriel Magalhães yolgʻiz oʻzi butun yukni koʻtara olmaydi, ayniqsa chempionlar ligasi va Premer-liga kabi zich taqvimda. Shu sababli klub rahbariyati himoyachi izlashni ham parallel ravishda olib bormoqda, ammo bu ish Tzolis kelishuvidan kamroq muvaffaqiyat qozonmoqda.
Mening kuzatishimcha, Arsenal soʻnggi 8 oʻyinda himoyada 11 ta gol oʻtkazib yubordi, bu esa chempionlikka daʼvogar jamoa uchun juda katta koʻrsatkich. Agar Saliba uzoq muddatga safdan chiqsa, Arteta uchun eng qiyin qaror — yosh himoyachilarga ishonish yoki tajribali, ammo qimmat variantni tanlash boʻladi. Ikkinchi yoʻl klubning moliyaviy barqarorligiga putur yetkazishi mumkin, birinchi yoʻl esa xatolarga toʻla.
Arsenalning bu yozgi siyosatida bir qarama-qarshilik seziladi: bir tomondan, klub kelajak uchun yosh isteʼdodlarni yigʻmoqda, ikkinchi tomondan, darhol natija kerak boʻlgan pozitsiyalarda tajribali oʻyinchilar yetishmayapti. Tzolis — bu kelajakka qoʻyilgan stavka, Salibaning oʻrnini bosuvchi esa hozirgi mavsum uchun zarurat. Ikkalasini bir vaqtda hal qilish uchun klubga 60 million funtdan ortiq mablagʻ kerak boʻlishi mumkin, va bu raqam moliyaviy adolat qoidalari (FFP) sharoitida oson qabul qilinadigan summa emas.
Bundan tashqari, Tzolisning Belgiya ligasidagi statistikasi Premer-liga uchun toʻgʻridan-toʻgʻri oʻlchov boʻla olmaydi. 5 ta yosh hujumchidan 4 tasi Angliyaga koʻchib oʻtgach, birinchi mavsumda kutilgan darajaga chiqa olmaganini koʻramiz: moslashuv davri, jismoniy tayyorgarlik va psixologik bosim bu yerda hal qiluvchi omillar hisoblanadi. Agar Tzolis ham shu toifaga tushsa, Arsenal 34 million funtni behuda sarflagan boʻladi.
Ochiq aytganda, bu kelishuvning muvaffaqiyati uchta omilga bogʻliq: Tzolisning tez moslashuvi, Artetaning unga qancha oʻyin vaqti berishi, va Salibaning jarohatidan qanchalik tez qaytishi. Agar uchta omil ham ijobiy boʻlsa, Arsenal hujumda yangi kuchga ega boʻladi va chap qanotdagi yuklama kamayadi. Aks holda, klub yana bir «deyarli yulduz» futbolchini qoʻlga kiritib, ammo asosiy tarkibda mustahkam oʻrin topa olmaydigan holatga tushishi mumkin.
Statistik nuqtai nazardan, Tzolisning gol urish koʻrsatkichi har 180 daqiqada bitta gol atrofida — bu Premer-liga uchun oʻrtacha daraja. Uning kuchli tomoni — dribling va tez qaror qabul qilish, zaif tomoni esa himoyaga qaytishdagi sustligi. Artetaning tizimida qanot oʻyinchilari himoyaga faol qaytishi shart, shu sababli Tzolis bu talabni bajara olmasa, maydonga tushish imkoniyati kamayadi.
Agar siz futbol tahliliga yangi qiziqayotgan boʻlsangiz, shuni yodda tuting: transfer narxi har doim ham futbolchining haqiqiy qiymatini koʻrsatmaydi. Bozor sharoiti, klub ehtiyoji va raqobat bu raqamni sunʼiy ravishda oshiradi. Tzolis misolida ham xuddi shu holat kuzatiladi, chunki Arsenalning hujumchi izlayotgani barchaga maʼlum boʻlgani uchun Club Brugge narxni yuqori qoʻyish imkoniyatiga ega boʻldi.
Transfer yangiliklari bukmekerlik bozorida ham aks etadi: Arsenalning keyingi mavsumdagi chempionlik koeffitsienti Tzolis kelishuvi eʼlon qilingach biroz pasayishi mumkin, chunki hujum kuchaygani jamoa imkon